Tâm tình người du học sinh 
Thuyền Nhân 
 

Bài này viết có tựa đề là Tâm Tình vì tôi cố ý nhấn mạnh đây chỉ là một tâm tình, không có mang hoài bão làm mẫu mực dạy đời ai, chỉ muốn đặt vấn đề lương tâm và lương tri, làm sao cho chúng ta hành động để góp phần cho xã hội VN đi lên, cho con người VN thăng tiến lên. 
Năm 1974, lúc là một sinh viên du học, tôi mang trong lòng hai giấc mơ. Một là thành tài để xứng đáng với sự hy sinh của cha mẹ. Hai là về VN đem những kiến thức mình học hỏi được để đóng góp cho quê hương sau khi đỗ đạt. 

Bây giờ giấc mơ thứ nhất đã thành tựu. Nhưng giấc mơ thứ hai chưa hoàn thành. 

Tại sao? 

Tại vì tôi không muốn sống dưới một chế độ độc tài. 

Sau 29 năm sống trên xứ tạm dung, người cựu sinh viên du học như tôi nghĩ gì? 

Lúc mới đặt chân ướt chân ráo lên xứ Pháp, tôi đã gặp các sinh viên thân cộng ( VN và Pháp) họ thông tin cho tôi tội ác "Mỹ-Nguỵ" và tình trạng đĩ điếm ăn chơi ở VN thời bấy giờ. Lúc đó tôi bắt buộc phải " THÔNG TIN" lại cho họ là tôi mới từ Sài Gòn qua và ngay tại Sài Gòn tôi ở, không có đĩ điếm ăn chơi như họ nghĩ thái quá đâu. Miền Nam cũng không thiếu gì những người trẻ tuổi đứng đắn và chính chắn, đã sớm ý thức là đất nước đang chiến tranh sôi sục và họ biết tham gia vào các công tác từ thiện xã hội mong xoa dịu những nỗi đau và mất mát của đồng bào mình. Còn việc cho rằng "Mỹ-Ngụy" có nhiều tội ác. Xin thử hỏi lính Miền Nam có tràn ra Bắc chưa, hay chỉ thấy bộ đội Miền Bắc với súng ống đủ cỡ đổ vào Miền Nam? Có ngược đời chăng, khi Miền Nam tự bảo vệ mình lại bị gán là người gây tội ác, trong khi Miền Bắc, kẻ đi xâm chiếm lại được danh nghĩa cao cả "giải phóng"? Thật ra CSVN đã gây không biết bao nhiêu tội ác, nhưng họ đã khéo che đậy tội ác đó trước dư luận quốc tế bằng một bộ máy tuyên truyền xảo trá. Tôi lại phải " THÔNG TIN" dài dài trong những năm kế tiếp cho họ biết là CSVN đã áp dụng "triệt để" những bài bản của đàn anh cộng sản quốc tế. Đặt mìn xe đò, pháo kích xóm làng, giết người lén lút, ám sát dàn cảnh... Khủng bố tiếp theo khủng bố cho đến khi dân biết sợ đến tê liệt và phải thi hành những gì họ đặt định. Kết hợp với khủng bố là vuốt ve tuyên tuyền thủ đoạn lọc lừa, lợi dụng sự non dạ của những người yêu nước rồi sau khi thành công CSVN lại tiêu diệt những người khác đảng phái với họ. Trương Tử Anh, Lý Đông A, Tạ Thu Thâu, Phan Văn Hùm, Đức Huỳnh Phú Sổ... là những bằng chứng lịch sử. 

Một thời gian sau 30 tháng 4, tôi còn nuôi hy vọng, biết rằng rất mong manh, là sẽ có dịp hàn gắn những đỗ vỡ mất mát trên quê hương mình. Nhưng tôi đã lầm. Người CSVN không bao giờ chấp nhận người khác chính kiến cùng làm việc với họ dù giỏi giang tới đâu. Chủ trương "hồng hơn chuyên" và chính sách trả thù, đảng CSVN đã chôn vùi bao nhân tài Miền Nam, từ bác sĩ, kỹ sư, đến cả thầy giáo vào các trại tù, trại "học tập" sau ngày "giải phóng". 

Cho đến bây giờ, đã gần 29 năm, CSVN vẫn tiếp tục bắt bớ bỏ tù các nhân tài trong nước, những người thiết tha với tiền đồ dân tộc nhưng không thể im lặng trước những sai lầm và độc đoán của nhà cầm quyền. Và tôi lại tiếp tục làm bổn phận "THÔNG TIN". Nhưng lần này không hướng về sinh viên thân cộng, mà oái oăm thay, làm "THÔNG TIN" cho những người có một thời chống cộng, nhưng nay lại im lặng trước sự xâm phạm trắng trợn của "phe giải phóng" về nhân quyền tại VN. 

Có một người bạn mới quen, nói với tôi sao "THÔNG TIN" hoài thêm nhàm, thêm chán. Ai cũng biết tội ác CS rồi, nói hoài cũng không thay đổi vận-mạng đất nước. Nhưng bạn ơi, nếu chúng ta không nói thì ai sẽ nói thay cho người dân trong nước đang bị bịt miệng, cùm tù, mỗi khi họ bàn đến tự do nhân quyền, tự do ngôn luận. 

Tôi nghĩ là chúng ta đã có cái may mắn được sống trong một đất nước tự do, được phát biểu và được thông tin tự do, tại sao chúng ta không mong tự do đến cho dân mình? 

Có những việc mà tôi nghĩ là tôi không thể ngồi yên và tiêu cực bó tay được. Đó là việc tố cáo những vi phạm nhân quyền của CSVN. Đối với người Việt hải ngoại đang yên ấm, bàn đến nhân quyền ở VN, có người "biết rồi, nói mãi, khổ lắm!" vì họ thấy chuyện đó xa vời quá, không dính dáng gì đến họ, hoặc họ cho là một việc làm có tính cách chính trị. Nhưng họ đã hiểu lầm. Việc vi phạm nhân quyền là một sự thật bi đát kinh hoàng. Nó không nhàm chán đối với những người tù chính trị, mà là một vấn đề lương-tâm và lương-tri của người trí thức. Không thể nào im lặng cho đảng CSVN tiếp tục ngu hóa người dân bằng cách bưng bít thông tin. Bổn phận của chúng ta ở hải ngoại là cổ vũ lòng can đảm của những người tù chính trị. Cổ vũ cho những tiếng nói tự do đang còn trong ngục tù cộng sản vang xa đến các nước, các đoàn thể - cơ quan đấu tranh cho Tự do - Nhân quyền trên thế giới như Ân Xá Quốc Tế, Phóng viên không Biên Giới, Văn Bút Quốc Tế... 

Gần 30 năm xa quê hương, nhìn lại nhóm bạn du học cùng thời. Hầu hết đã công thành danh toại. Nhưng chuyện đấu tranh nhân quyền cho những người ở lại trong nước có lẽ là chuyện bên đường đối với họ. Có nên trách những người khoa bảng này không? Chắc chắn là không, tôi không muốn lên án gắt gao họ. Mỗi người có một lựa chọn riêng cho mình một cuộc sống. Nhưng tôi mong có một ngày nào đó họ sẽ hiểu được rằng: Muốn một đất nước vươn vai lớn mạnh, phải cần có đa đảng trong đó người dân có quyền phát biểu tự do. Xã hội VN có thể phát triển nếu có sự đóng góp của nhiều ý kiến khác nhau. Chỉ cần nhìn lại chính trường của các nước tự do, chúng ta sẽ thấy sự phong-phú của chính thể đa đảng. Sự đa đảng dẫn đến sự chấm dứt của một chế độ độc tài. Con người sẽ thăng tiến hơn về mặt tâm lý, xã hội, tinh thần nếu được tự do thông tin, tự do phát biểu ý kiến. Họ sẽ thấy có trách nhiệm hơn nếu họ được quyền tham gia và mạnh dạn đóng góp ý kiến. Họ sẽ hăng say hơn trong cuộc sống cộng-đồng nếu ý kiến họ được nghe và không bị trù dập. Xã hội VN sẽ tốt đẹp trong cảnh nhân quần có người có ta. 

Tôi tin tưởng rằng mỗi người VN đều có lòng yêu nước thương nòi. Đất nước là của chung, nên việc góp phần vào sự thăng tiến của xã hội là việc chung của mọi người VN. Những người tù lương tâm đang bị trù dập ở VN sẽ được ấm lòng hơn khi biết chúng ta, người Việt hải ngoại, nghĩ đến họ và tiếp tay với họ cho tranh đấu Tự do Nhân quyền. 

Tuy giấc mơ thứ hai của tôi không thành vì tôi không thể về sống ở VN. Nhưng tôi vẫn giữ được lợi nguyện ước năm xưa là đem tấm lòng mãi mãi gửi cho quê hương. 

Hô nô.

Bạn thân, 

Đọc qua những dòng tâm tình của bạn trong những ngày tháng tư, tôi ngồi yên thật lâu với những cảm giác lẫn lộn vui mừng, buồn tiếc. 

Vui mừng như tìm được viên đá quí trong sỏi cát rong rêu. Bao năm sóng gió dập dồn, tưởng rằng rồi cũng trôi theo cơn nước rút. Nhưng không viên đá quí vẫn không tì vết trần thường, vẫn càng ngày càng rạng lên những vân sắc tuyệt hảo. 

Buồn tiếc cho bạn, cho tôi, cho tất cả những người có may mắn ăn học tới nơi tới chốn nhưng không thể nào đóng góp gì cho đất nước, cho đồng bào, mà đành phải tiếp tục cuộc sống tha hương phục vụ cho người. 

Nơi đây, dù đã hơn 20 năm, nhưng sao chúng ta vẫn không chia sẻ trọn vẹn cùng con người, cùng đất nước tạm dung. Viếng một cung điện nguy nga lộng lẫy, nào có khiến chúng ta cảm xúc bằng khi đứng trước lăng tẩm của các vì Vua Nguyễn, triều đại của khai phá, khẩn hoang, còn in những bước chân Nam tiến của tiền nhân. Một nhà thờ Đức Bà cổ kính, bề thế giữa kinh đô ánh sáng làm sao có thể đưa ta trở về với ta, trở về cùng thiên nhiên, sạch mùi trần tục như khi bên kia sông, tiếng chuông Thiên Mụ u trầm vọng về từng hồi. 

Nơi đây, dù đã có có một mái ấm, nhưng bạn cũng như tôi vẫn mơ ước không khí của đại gia đình, vẫn mong mỏi một ngày tình người Nam-Bắc / Trong-Ngoài không còn biên giới, không còn bị nhìn như những "Việt kiều" xa lạ. 

Nơi đây, có một địa vị khá trong xã hội, nhưng lòng bạn cũng như tôi vẫn khắc khoải rây rứt. Trong những buổi ăn thịnh soạn, những khách sạn tiện nghi, được hãng, chủ, đài thọ, thoáng lại đến hình ảnh những đứa bé đói rách, bẩn thỉu đang chực chờ, những tấm bạt che chắn làm nơi cư ngụ cạnh những đống rác khổng lồ, hôi thối. Con cháu chúng ta ở quê hương thứ hai có tưởng tượng nổi không, đầu thế kỷ 21 ở VN, những đống phế thải đầy vi trùng lại là nguồn sống còn cho những con người Việt Nam? Đó là một trong muôn ngàn sự thật trên một đất nước, nơi bố mẹ chúng đã buộc lòng ra đi và hằng mong ngày trở về đoàn tựu. 

Bạn thân, 

Nói đến hai chữ trí thức và thông tin. "Thông tin" cho những người "Trí thức" có phải là chuyện "múa rìu qua mắt thợ" không? Ngay tại xứ sở tự do này, qua những phương tiện truyền thanh, truyền hình, báo chí, Internet, người dân bình thường cũng đã ngập đầy tin tức huống hồ gì người "trí thức". Vấn đề ở đây là trí họ đang "thức" hay còn muốn "ngủ". 

Không kể đến những người bám vào câu nói " kẻ nào chống cộng sản là con chó" của đại triết gia Sartre để theo kịp "thời đại". Thời đại sinh viên Paris xuống đường phản chiến với hình Mao, Hồ. Những "trí thức "này nay tuy đã "thức" nhưng vẫn còn nướng "ngủ" trong lặng im, mặc dù Sartre đã tự thú sai lầm và tham gia chiến dịch "Con Tàu cho Việt Nam" trong những năm giông bão đang nhận chìm hàng trăm ngàn thuyền nhân trên biển Đông. Thế mới biết cái "tự ái trí thức" của dân Á châu cao hơn sự sống còn tự do của một dân tộc đến dường nào. 

Càng "oái oăm" hơn. Giờ làm "Thông tin" cho những người sinh viên "một thời" chống cộng! Thử hỏi, có cái nhìn nào rộng rãi, thấu đáo cho bằng những người "công đã thành danh đã toại"? Họ không lầm. Họ hiểu rất rõ bản chất mafia của phỉ quyền hiện tại, hiểu rõ dân đen vẫn bị khóa miệng, triền miên ngụp lặn trong nghèo đói. Họ hiểu rất rõ điều kiện ắt có và đủ để cho nước nhà phát triển, và lẽ đương nhiên họ là những nhân tố quan trọng, là đầu tàu trong cuộc đấu tranh vì đại nghĩa này. Dân tình trong và ngoài nước có thể nào tin nổi việc làm "chở củi về rừng", thông tin cho những người "tinh thông" này? 

" Sĩ, Nông, Công, Thương". Câu phân định từ ngàn xưa cho dù ngày nay chỉ có giá trị tương đối. Nhưng nhìn những hy sinh của bậc cha mẹ VN cho việc học của con cái từ trước đến giờ, ngay trên quê hương thứ hai, chúng ta thấy kẻ Sĩ vẫn được coi trọng, vẫn là niềm hãnh diện của gia đình, cộng đồng và đất nước. 

May mắn được hưởng đầy đủ "công cha, áo mẹ, ơn thầy". May mắn được du học nơi đất nước tự do-tiên tiến. May mắn thoát khỏi gông cùm cộng sản. May mắn được lòng nhân của mọi người cứu vớt. Để rồi họ sống ra sao, những người "trí thức" hôm nay? 

Ngoại trừ trong nước, phần tinh túy nhất của đất nước nay vẫn còn bị bó rọ trong "cơm áo" sau những năm hộ khẩu, bao, cấp. Ngoài nước, chất xám VN có thoát ra khỏi phòng giấy đầy nghiên cứu tính toán, thoát ra khỏi cái bệnh viện, phòng mạch đầy toa thuốc cho bệnh nhân để đi "xem dân cho biết sự tình". Sĩ khí, trí tuệ VN có can đảm gạt bỏ sự vinh thân phì da để chia sẻ cái may mắn ngàn người có một của mình đến cộng đồng, để dấn thân vào công cuộc đấu tranh tự do - nhân quyền cho quê hương? 

Câu trả lời thực tế là lời khinh miệt của Mao, "Trí thức không bằng cục phân", đến nay vẫn là một thách đố khó xóa tan. 

Hy sinh một buổi cuối tuần, dời bước đến tham dự Ngày Quốc Nạn 30 tháng Tư họ còn do dự, ngại ngùng huống chi hy sinh hết một đời người cho nghĩa cả. 

Một vài đồng không hơn bình xăng chạy đi chơi cuối tuần, xin giúp đỡ những thương phế binh, xin hỗ trợ cho gia đình những người tù chính trị bên nhà khiến họ khó chịu, lảng tránh, tính toán và nghi ngờ, huống chi phải bỏ cả sự nghiệp, công ăn việc làm để dấn thân khắp năm châu bốn bể vận động tự do-nhân quyền cho quê hương. 

Câu trả lời thực tế không phải là lời ca não nuột trong những năm đầu tỵ nạn: 

"Ở đây thôi ở đây đành. 
Sáng ra núi đứng, chiều mênh mông buồn". (*) 

Câu trả lời thực tế là sự " tự " lấy làm "hãnh diện", sung sướng, sau 28 năm hội nhập của người khoa bảng vào xã hội nơi đây! Hội nhập hết mình để hoàn toàn chối/quên gốc nguồn mình là ai. Chối/quên mình từ đâu đến. Chối/quên mình tại sao phải sống nơi đây. Chối/quên cả cái cộng đồng người Việt tỵ nạn chung quanh họ. 

Câu trả lời thực tế không là câu nhắn nhủ như thuở đầu lưu lạc, cơ hàn: 

"Ai trở về xứ Việt, 
Nhắn dùm ta người ấy ở trong tù..." 

mà là sự "tự" lấy làm "hãnh diện" được gọi/ nhìn là "Việt kiều" sau 28 năm trở về xứ Việt, áo mão xênh xang, lịch sự ra trò và tiền vung như mạ. 

Bạn, 

Biển nào không có những váng dầu, những mảng rác nổi trôi gây ô nhiễm. Nhưng tất cả những nỗi trôi đó nào có che lấp được biển. Những mảnh đời vị kỷ vẫn không làm chúng ta mất niềm tin. Tin tưởng rằng mỗi người VN, dù tên họ đã đổi, đều có lòng yêu nước thương nòi. Tin tưởng rằng cuộc sống luôn luôn hướng thượng, đất nước rồi sẽ thoát nạn cộng sản độc tài, dù hiện chúng vẫn còn thống trị. 

Giấc mơ đem tài đóng góp cho quê hương không hoàn thành. Nhưng tấm lòng mãi mãi yêu thương gửi cho quê hương vẫn còn, bạn vẫn còn hy vọng một ngày thực hiện giấc mơ. Vững tin bạn nhé, từ nay bạn đã có thêm người đồng hành để chia sẻ giấc mơ nhỏ nhoi đó. 

Thuyền Nhân

HOME